Standardy przedszkola dot. współpracy z rodzicami w procesie adaptacji:
• wspomaganie rodziny dziecka w procesie adaptacji oraz współpraca z rodzicami w podejmowaniu wspólnych przedsięwzięć przedszkolnych na rzecz harmonijnego rozwoju dziecka,
• respektowanie praw dziecka – zaspokojenie potrzeby bezpieczeństwa,
• zapoznanie i oswajanie się dzieci z nowym otoczeniem,
• tworzenie relacji rodzic-nauczyciel opartych na wzajemnym zaufaniu
Adaptacja jest to proces przystosowania się do nowego środowiska społecznego, sytuacji, warunków. Dla małego dziecka takim nowym środowiskiem jest przedszkole, które staje się pierwszym ważnym ogniwem w procesie edukacji. Dziecko przekraczające po raz pierwszy próg placówki przedszkolnej rozpoczyna nowy etap w swoim rozwoju. Moment ten należy do najtrudniejszych i znaczących w jego życiu. Dla wielu dzieci oznacza on pierwsze kontakty z dużą grupą rówieśniczą, rozstanie z najbliższymi osobami, zaistnienie i funkcjonowanie w nowym środowisku. Przychodząc do przedszkola dzieci różnią się poziomem zdolności przystosowania się. Niektóre z nich adaptują się łato do nowych warunków przedszkolnych, inne potrzebują więcej czasu na odnalezienie się w nowej sytuacji. Owe trudności mogą się objawiać różnymi zaburzeniami w zachowaniu i reagowaniu. Dlatego ważne jest, by dziecko poznawało nowe otoczenie w poczuciu bezpieczeństwa i wsparcia ze strony rodziców i nauczycieli. Proces adaptacji do przedszkola powinny być połączone z działaniami pedagogicznymi, które sprzyjają rozładowaniu negatywnych doznań dziecka, zapewniają mu poczucie bezpieczeństwa i prawidłowy rozwój we wszystkich sferach. Przedszkole nie zastąpi rodziców, nie zdejmie z nich odpowiedzialności za rozwój i wychowanie, ale może i powinno ich wspomagać w razie potrzeby, doradzać, kompensować braki. Wynika stąd konieczność uzgodnienia celów, zasad postępowania, określania wspólnych oddziaływań, wzbudzenia w rodzicach poczucia przynależności do wspólnoty przedszkolnej. Czynne włączenie się w ten proces najbliższych tj. rodziców, opiekunów dziecka w znacznym stopniu ułatwi dzieciom nawiązanie kontaktu z nauczycielem, rówieśnikami, personelem przedszkola w warunkach komfortu psychicznego. Wspólne działania mogą znacznie przyśpieszyć i ułatwić proces adaptacji w naszej placówce.
Wiek przedszkolny to okres osiągania kolejnego stadium dojrzałości fizjologicznej organizmu i rozwoju intelektualnego, budowania podstawowych struktur osobowości, to wiek uczenia się, zdobywania doświadczeń społecznych dziecka, w tym i przystosowujących do życia w grupie. Przyglądanie się właściwościom rozwojowym dziecka uświadamia nam, jak wiele trudności wynika już tylko z samego procesu rozwojowego, z którym musi ono przecież poradzić sobie podczas adaptacji. Przebieg procesu adaptacji zależy zawsze od ogólnego poziomu rozwoju psychoruchowego dziecka. Poważne trudności, jakie napotykają dzieci w procesie adaptacji do nowego środowiska jakim jest przedszkole, wiążą się na ogół z zagrożeniem poczucia bezpieczeństwa. Zagrożeniu temu zwykle towarzyszy lęk, niepokój przed samotnością, brak oparcia w osobach bliskich, przytłaczająca ilość nowych bodźców, niemożność sprostania trudnym sytuacjom. Adaptacja w przedszkolu jest więc źródłem wielu stresów zarówno dla dziecka, jak i dla rodziców. Dziecko przychodząc po raz pierwszy do przedszkola, pomimo spotkania tu życzliwych mu osób odczuwa nadal silną więź emocjonalną z mamą i innymi domownikami. Nowa sytuacja staje się więc niezwykle trudna dla dziecka, gdyż po trzyletnim pobycie z mamą i tatą przychodzi moment, gdy nagle musi się z nimi rozstać. Musi rozstać się z osobami, które były dla niego ostoją bezpieczeństwa, były w każdej potrzebie i na każde zawołanie. Ta nowa sytuacja, nowe warunki, nowe otoczenia budzą w dziecku niepokój, niepewność, a nawet strach. Malucha przeraża płacz innych dzieci, hałas, śmiech, głośne rozmowy. Potrzebne są mu więc pewne doświadczenia wyniesione podczas pobytu w grupie i czas, aby w pełni zaakceptować nową rzeczywistość i do niej się odpowiednio przystosować.
Co robić, aby dzieci z uśmiechem przychodziły do przedszkola i czuły się tu bezpiecznie?
Należy stworzyć dzieciom takie warunki, które uwzględniałyby ich wrażliwość, dobro społeczne oraz potrzeby zarówno przedszkola, jak i rodziców dziecka.
PRZYDATNA LITERATURA:
Dzieci i czas. Jak zorganizować życie w rodzinie?, Ola Budzyńska
Mój maluszek idzie do przedszkola. Jak przygotować dziecko na przygodę z przedszkolem? Aleksandra Wasiela
Jak zapewnić swojemu dziecku najlepszy start? Mikołaj Marcela i Anita Janeczek-Romanowska
Dobra relacja. Skrzynka z narzędziami dla współczesnej rodziny, Małgorzata Musiał
Dziecko z bliska idzie w świat, Agnieszka Stein
Czułe rodzicielstwo. Jak dbać o siebie i dać dziecku siłę, Mihaela Plugarasu
